Medicijnen van je kind bijhouden: puffers, kuren en druppels zonder stress

Het is half acht, je kind staat met één schoen aan in de gang en ineens vraag je je af: heeft ze haar pufje al gehad? Je partner is net de deur uit. Even appen dan maar. Geen antwoord.

Medicijnen bijhouden voor je kind is zo'n taak die je pas opvalt als het misgaat. Een vergeten dosis, een puffer die net leeg is als je hem nodig hebt, oogdruppels die al maanden open in de badkamer staan. In dit artikel lees je hoe je puffers, kuren, oogdruppels en lenzen overzichtelijk bijhoudt, en hoe je voorkomt dat je kind een dosis dubbel krijgt als jullie met z'n tweeën geven.

Goed om te weten: dit artikel gaat over organiseren en bijhouden. Het vervangt geen medisch advies. Volg altijd de instructies van de huisarts, specialist of apotheek, en lees de bijsluiter. Twijfel je over een dosis, bel dan je apotheek of huisarts.

Waarom medicijnen bijhouden zo snel misgaat

In de meeste gezinnen geven meerdere mensen medicijnen: twee ouders, soms opa en oma, de oppas of de opvang. Iedereen doet zijn best, maar niemand heeft het volledige plaatje. Daar ontstaan drie klassieke problemen:

• Een dosis wordt vergeten, omdat iedereen denkt dat de ander het al gedaan heeft.
• Een dosis wordt dubbel gegeven, omdat niemand wist dat het al gebeurd was.
• De voorraad raakt op op het slechtst denkbare moment, omdat niemand bijhield hoeveel er nog over was.

Het goede nieuws: met een paar vaste gewoontes en één gedeeld overzicht los je het meeste op.

Puffers: pufjes tellen en op tijd vervangen

Veel kinderen met astma of benauwdheid gebruiken een puffer, vaak met een voorzetkamer. Thuisarts.nl legt uit hoe dat werkt: schud de puffer goed, spuit het medicijn in de voorzetkamer en laat je kind een paar keer rustig in- en uitademen door het mondstuk.

Weet hoeveel pufjes er nog in zitten

Op de verpakking of de puffer zelf staat hoeveel doses erin zitten. Sommige puffers hebben een teller, veel niet. Zonder teller is het lastig om te zien wanneer hij bijna leeg is. Zo houd je het bij:

• Noteer bij een nieuwe puffer het aantal doses dat erin zit.
• Tel elke gegeven puf af, ook de pufjes die je voor het sporten geeft.
• Haal een nieuwe puffer zodra je in de buurt komt van de laatste doses. Wacht niet tot hij leeg is.

Onderhoudspuffer en noodpuffer apart houden

Heeft je kind een onderhoudspuffer (elke dag) en een puffer voor als het benauwd is? Houd die dan duidelijk uit elkaar, bijvoorbeeld met een sticker of een vaste plek. Volgens Thuisarts is het een reden om contact op te nemen met de huisarts als je kind de puffer voor benauwdheid vaker dan twee keer per week nodig heeft (pufjes voor het sporten niet meegerekend). Juist daarom is het handig als je bijhoudt hoe vaak die puffer gebruikt wordt.

Mond spoelen na de onderhoudspuffer

Na een onderhoudspuffer adviseert Thuisarts om de mond te laten spoelen. Zet dit als vast stapje in de routine, bijvoorbeeld direct gevolgd door tandenpoetsen.

Antibioticakuren: van begin tot laatste dosis

Een antibioticakuur heeft een begin, een eind en vaak vaste tijden. Juist die combinatie maakt het lastig, zeker als je kind naar school of opvang gaat.

• Noteer de startdatum en de laatste dag. Zo weet je altijd hoeveel dagen er nog over zijn.
• Kies vaste tijden die bij jullie dag passen. Bijvoorbeeld bij het ontbijt, uit school en voor het slapen. Overleg met de apotheek als de voorgeschreven tijden lastig zijn, bijvoorbeeld omdat je kind overdag op school is.
• Vink elke dosis af. Op papier of in een app, als het maar op één plek is die jullie allebei zien.
• Maak de kuur af zoals afgesproken. Thuisarts benadrukt dat antibiotica alleen werken tegen bacteriën en dat zorgvuldig gebruik belangrijk is om resistentie te voorkomen. Stoppen of overslaan doe je alleen in overleg met de huisarts.

Vergeten? Geef niet zomaar een dubbele dosis om het in te halen. In de bijsluiter staat wat je moet doen bij een vergeten dosis, en anders kan de apotheek je dat vertellen.

Oogdruppels: let op de houdbaarheid na openen

Oogdruppels zijn verraderlijk: ze lijken eeuwig mee te gaan, maar dat is niet zo. Volgens Apotheek.nl zijn oogdruppels na opening van het flesje meestal een maand houdbaar. Er zijn uitzonderingen, bijvoorbeeld bij druppels zonder conserveermiddel, dus kijk altijd op de verpakking.

• Schrijf de openingsdatum op het flesje. Met een watervaste stift, direct bij het openen.
• Zet ook de weggooidatum ergens neer. Bijvoorbeeld in je agenda of in het gedeelde medicijnoverzicht.
• Houd bij hoe vaak per dag. Vaak gaat het om meerdere keren per dag, en dan ben je snel de tel kwijt.

Druppelen bij een kind dat niet stil wil zitten is een kunst op zich. Je apotheker kan je laten zien hoe je het het makkelijkst doet.

Lenzen: draagtijd en vervangdatum

Draagt je kind lenzen, bijvoorbeeld vanwege bijziendheid of voor het sporten? Dan zijn er twee dingen om bij te houden:

• De draagtijd per dag. Je opticien of oogarts vertelt hoeveel uur per dag je kind de lenzen mag dragen. Vooral in het begin wordt dat vaak langzaam opgebouwd.
• De vervangdatum. Daglenzen gaan na één dag weg, maand- of tweeweekse lenzen op een vaste datum. Zet die datum in de agenda met een herinnering, dan hoef je niet te twijfelen wanneer je ze voor het laatst verving.

Houd ook een reservepaar en de lenzenvloeistof in de gaten, zeker voor een vakantie of logeerpartij.

Dubbele doses voorkomen als twee ouders geven

Dit is misschien wel de belangrijkste sectie. Als jullie allebei medicijnen geven, heb je afspraken nodig die het voor iedereen duidelijk maken.

1. Eén overzicht, voor iedereen zichtbaar

Niet in jouw hoofd, niet in het hoofd van je partner, maar op één plek die jullie allebei kunnen zien. Een lijst op de koelkast werkt thuis prima. Een gedeelde app werkt ook als je niet thuis bent, of als opa en oma oppassen.

2. Direct afvinken, niet "straks"

Geef je een dosis, vink hem dan direct af. Niet als je klaar bent met aankleden, niet als de kinderen op school zijn. Direct.

3. Wie, wat, wanneer

Noteer bij elke dosis wie hem gaf en hoe laat. Dan kun je bij twijfel altijd terugkijken, ook bij een overdracht aan de oppas of de andere ouder. Wonen de kinderen in twee huizen? Lees dan ook onze tips over co-ouderschap plannen.

4. Eén verantwoordelijke per moment

Spreek af wie welk moment doet. Bijvoorbeeld: de ochtenddosis is voor degene die het ontbijt maakt, de avonddosis voor wie naar bed brengt. Minder kans op "ik dacht dat jij het deed".

5. Bij twijfel: niet zomaar opnieuw geven

Weet je echt niet of een dosis gegeven is? Geef hem dan niet op de gok nog een keer. Kijk in de bijsluiter of bel de apotheek voor advies over wat te doen.

Gezondheidsinformatie bij de hand voor oppas en opa en oma

Medicijnen bijhouden gaat ook over de mensen die soms voor je kind zorgen. Zorg dat zij weten:

• welke medicijnen je kind gebruikt en wanneer;
• welke allergieën of aandoeningen er zijn;
• wat ze moeten doen als je kind benauwd wordt of zich niet lekker voelt;
• het nummer van de huisarts en wie ze kunnen bellen in een noodgeval.

Hoe Gezinsplanner hierbij helpt

In Gezinsplanner houd je bij medicijnen en zorg per gezinslid kuren, puffers (met het aantal pufjes dat er nog in zit), oogdruppels (met houdbaarheid) en lenzen (draagtijd en vervangdatum) bij. Op de "Vandaag"-kaart zie je wat er vandaag nodig is, en in de historie wie wat aan wie gaf en wanneer. Geeft je partner een dosis, dan zie jij dat meteen. Voor puffers is er een home-widget met een +1 knop, zodat je een puf aftelt zonder de app te openen. Allergieën en aandoeningen staan op de gezondheidskaart, handig als oma of de oppas er is.

De app is nog in ontwikkeling. Wil je hem gebruiken zodra hij live gaat? Meld je aan voor de wachtlijst. Wil je de zorgtaken in jullie gezin breder bekijken, lees dan ook ons artikel over mentale load in het gezin.

Kort samengevat: je medicijnroutine

1. Zet alle medicijnen van je kind op één overzicht dat jullie allebei zien.
2. Noteer bij puffers het aantal doses en tel af.
3. Schrijf de openingsdatum op oogdruppels en zet de weggooidatum in de agenda.
4. Vink elke dosis direct af, met wie en hoe laat.
5. Bij twijfel: bijsluiter, apotheek of huisarts. Niet gokken.

Medicijnen geven wordt er niet leuker op. Wel rustiger, als je niet meer hoeft te onthouden wie wat al gedaan heeft.